Blog

ISO 9000 và ISO 9001 có điểm gì giống và khác nhau?


Khi nhắc đến Bộ tiêu chuẩn ISO 9000, thoạt nhiên chúng ta sẽ nghĩ ngay đến tiêu chuẩn ISO 9001 – một trong những tiêu chuẩn được các doanh nghiệp áp dụng phổ biến nhất hiện nay. Vậy chúng có phải là 2 tiêu chuẩn tương đương với nhau không? Hay chúng có những điểm khác nhau gì? Hãy cùng ISOCERT tìm hiểu những nội dung sau đây để có được lời giải đáp phù hợp nhất.

Sự giống nhau giữa ISO 9000 và ISO 9001

Về nguồn gốc:

Cả hai tiêu chuẩn ISO 9000 và ISO 9001 đều là những hệ thống quản lý chất lượng được xây dựng và ban hành bởi Tổ chức Tiêu chuẩn hoá Quốc tế (International Standardization Organization – ISO). Và đây là hai tiêu chuẩn tiêu biểu, được áp dụng rộng rãi ở rất nhiều doanh nghiệp trên thế giới. 

Về đối tượng áp dụng:

Cả hai tiêu chuẩn ISO 9000 và ISO 9001 đều có thể áp dụng cho mọi doanh nghiệp, tổ chức không phân biệt quy mô, mức độ phức tạp hay mô hình hoạt động... nhằm đảm bảo khả năng cung cấp sản phẩm, dịch vụ chất lượng đáp ứng yêu cầu của khách hàng và luật định.  

Về lợi ích mang lại: 

ISO 9000 và ISO 9001 cơ bản đều là những công cụ hỗ trợ doanh nghiệp trong việc vận hành hệ thống quản lý. Cả hai tiêu chuẩn đều quan tâm đến việc cải tiến liên tục và nâng cao năng suất chất lượng không những vậy, các công cụ này còn mang lại những lợi ích như: 

- Giúp công ty/ doanh nghiệp làm hài lòng khách hàng của mình, đáp ứng các yêu cầu luật định;

- Tạo dựng niềm tin và nâng cao uy tín, hình ảnh của tổ chức/ doanh nghiệp…

- Giúp tổ chức/ doanh nghiệp xây dựng các hệ thống, quy trình chuẩn để thực hiện và kiểm soát công việc;

- Phòng ngừa sai sót, lỗi hỏng và giảm thiểu công việc làm lại từ đó nâng cao năng suất cũng như hiệu quả làm việc;

- Phân định rõ ràng trách nhiệm, quyền hạn của nhân viên trong tổ chức;

- Giúp xây dựng các hệ thống văn bản chất lượng để đào tạo, chia sẻ kiến thức và kinh nghiệm;

- Tạo nền tảng để hình thành nên một môi trường làm việc chuyên nghiệp và hiệu quả;

Sự khác nhau giữa ISO 9000 và ISO 9001

Khi so sánh ISO 9000 và ISO 9001, điều đầu tiên chúng ta nhận thấy có phần giống nhau ở cái tên. Nhưng trên thực tế, hai tiêu chuẩn này hoàn toàn khác nhau. Sự khác nhau đó được thể hiện rõ rệt nhất ở 3 khía cạnh: khái niệm, mục đích sử dụng và nội dung của chúng. Cụ thể như sau:

Về khái niệm: 

- Tiêu chuẩn ISO 9000 có thể định nghĩa theo 2 cách như sau:

Cách thứ nhất: ISO 9000 là tiêu chuẩn bao gồm chuỗi các tiêu chuẩn khác nhau về quản lý chất lượng (hay còn gọi là Bộ tiêu chuẩn ISO 9000) trong đó có tiêu chuẩn ISO 9001. Cụ thể nội dung chính của các tiêu chuẩn là: 

ISO 9000:2015 – đề cập tới cơ sở và từ vựng trong hệ thống quản lý chất lượng

ISO 9001:2015 – đưa ra các yêu cầu về hệ thống quản lý chất lượng

ISO 9004:2009 – quản lý tổ chức để thành công bền vững

ISO 19011:20011 – hướng dẫn đánh giá hệ thống quản lý

Cách thứ hai, ISO 9000 có thể hiểu là một tiêu chuẩn độc lập trong Bộ tiêu chuẩn ISO 9000. Tên đầy đủ của nó là Hệ thống quản lý chất lượng – Cơ sở và từ vựng (ISO 9000:2015). Tiêu chuẩn này đã đưa ra các khái niệm, nguyên tắc và từ vựng cơ bản cho hệ thống quản lý chất lượng, đồng thời đưa ra các cơ sở cho các tiêu chuẩn khác về hệ thống quản lý chất lượng. Qua đó, người sử dụng có thể hiểu để vận dụng một cách hiệu quả vào hệ thống quản lý chất lượng của doanh nghiệp mình.

- Tiêu chuẩn ISO 9001 là tiêu chuẩn về hệ thống quản lý chất lượng - Các yêu cầu. ISO 9001 được đưa ra nhằm cung cấp cho tổ chức/ doanh nghiệp một cơ chế cho phép tất cả các quá trình tiếp cận một cách nhất quán theo hệ thống để cung cấp các sản phẩm, dịch vụ một cách ổn định đáp ứng yêu cầu mong đợi của khách hàng và đối tác.

Về mục đích sử dụng:

Tiêu chuẩn ISO 9001:2015 là một trong những tiêu chuẩn phổ biến và duy nhất trong Bộ tiêu chuẩn ISO 9000 được sử dụng với mục đích là cơ sở để đánh giá và chứng nhận giúp doanh nghiệp đạt được chứng chỉ ISO 9001:2015 về hệ thống quản lý chất lượng.

Trong khi đó, tiêu chuẩn ISO 9000:2015 không phải là một tiêu chuẩn dùng để chứng nhận cho doanh nghiệp. Mục đích của tiêu chuẩn ISO 9000:2015 là làm tăng nhận thức của tổ chức về các nghĩa vụ, cam kết của mình trong việc đáp ứng nhu cầu, sự mong đợi của khách hàng và các bên liên quan trong việc đạt được sự thỏa mãn với sản phẩm và dịch vụ của tổ chức. Bên cạnh đó, nó đóng vai trò là sự bổ trợ giúp cho doanh nghiệp hiểu rõ được các nội dung, yêu cầu trong các tiêu chuẩn về hệ thống quản lý chất lượng. Nhờ vậy, việc triển khai chứng nhận ISO 9001 cũng đạt được hiệu quả hơn.

Về nội dung:  

Nội dung của tiêu chuẩn ISO 9000:2015 đề cập tới các khái niệm, nguyên tắc và từ vựng cơ bản cũng như đưa ra các cơ sở cho các tiêu chuẩn khác về hệ thống quản lý chất lượng. Bao gồm:

1.  Phạm vi áp dụng.

2.  Các khái niệm cơ bản và nguyên tắc quản lý chất lượng.

3.  Thuật ngữ và định nghĩa: Thuật ngữ liên quan đến con người, tổ chức, hoạt động,.... 

4.        Phụ lục A 

Khác với ISO 9000:2015, tiêu chuẩn ISO 9001:2015 đưa ra các nguyên tắc và điều khoản nhằm đảm bảo hệ thống quản lý chất lượng duy trì được hiệu lực của chứng nhận, cụ thể:

- 7 nguyên tắc quản lý chất lượng theo ISO 9001:2015

1. Luôn hướng vào khách hàng.

2.  Sự lãnh đạo.

3.  Sự cam kết của mọi người.

4.  Tiếp cận theo quá trình.

5.  Cải tiến.

6.  Đưa ra quyết định dựa trên việc phân tích và đánh giá dữ liệu, thông tin.

7.  Quản lý mối quan hệ.

- 10 điều khoản ISO 9001:2015

1.  Phạm vi áp dụng.

2.  Tài liệu viện dẫn.

3.  Thuật ngữ và định nghĩa.

4.  Bối cảnh của tổ chức.

5.  Sự lãnh đạo.

6.  Hoạch định.

7.  Hỗ trợ.

8.  Thực hiện.

9.  Đánh giá kết quả thực hiện.

10. Cải tiến.

Như vậy các tổ chức muốn được chứng nhận ISO về hệ thống quản lý chất lượng sẽ tuân thủ theo các yêu cầu tiêu chuẩn của ISO 9001:2015, còn ISO 9000:2015 chỉ là tiêu chuẩn bổ trợ. 

Bảng so sánh ISO 9000 và ISO 9001

Để có một cái nhìn tổng quan nhất cũng như nắm rõ những ý chính về sự khác nhau giữa ISO 9000 và ISO 9001, ISOCERT xin tổng hợp qua bảng dưới đây:

 

 

ISO 9000

ISO 9001

 

Giống nhau

 

 Cả hai tiêu chuẩn đều thuộc bộ tiêu chuẩn ISO 9000 về  Hệ thống quản lý chất lượng do Tổ chức Tiêu chuẩn hóa quốc tế ISO ban hành. 

 




 

Khác nhau

Khái niệm

ISO 9000:2015 là tiêu chuẩn về Hệ thống quản lý chất lượng – Cơ sở và từ vựng.

ISO 9001:2015 là tiêu chuẩn về Hệ thống quản lý chất lượng – Các yêu cầu.

Nội dung

Đề cập đến những khái niệm, nguyên tắc và từ vựng được sử dụng trong hệ thống quản lý chất lượng.

Đề cập tới các nguyên tắc, điều khoản cùng các yêu cầu cần đáp ứng khi doanh nghiệp triển khai hệ thống quản lý chất lượng.

Mục đích sử dụng

Là tiêu chuẩn bổ trợ chứ không phải dùng để chứng nhận. 

Là tiêu chuẩn được sử dụng để chứng nhận.

 

Trên đây là những thông tin về hai tiêu chuẩn ISO 9000 và 9001. Mọi doanh nghiệp đều nên nắm rõ sự khác biệt giữa 2 tiêu chuẩn này để ứng dụng chúng vào hệ thống quản lý của mình để đạt hiệu quả hơn từ đó mang đến những sản phẩm, dịch vụ chất lượng nhất cho khách hàng. 

Bên cạnh đó, chúng ta không nên xem nhẹ tiêu chuẩn nào cả mà phải biết kết hợp chúng với nhau để đạt được lợi ích tối ưu nhất. Đây cũng chính là tiền đề để doanh nghiệp của bạn có thể phát triển một cách thịnh vượng và bền vững.

Để có thể hiểu thêm về tiêu chuẩn ISO 9000 và 9001, Quý doanh nghiệp hãy truy cập ngay vào website của ISOCERT hoặc liên hệ tới hotline 0976 389 199 để được đội ngũ nhân viên của chúng tôi tư vấn tận tình và chi tiết nhất. 

 

The end !
Lợi ích của ISO 9001 giúp "nâng tầm" doanh nghiệp
29-01-2021

Lợi ích của ISO 9001 giúp "nâng tầm" doanh nghiệp

Lợi ích của ISO 9001 mang đến cho tổ chức/ doanh nghiệp là rất lớn. Tuy nhiên, vẫn có những doanh nghiệp còn đang băn khoăn và thắc mắc với suy nghĩ “Quy mô sản xuất của doanh nghiệp mình còn nhỏ, chưa đủ khả năng để mở rộng hay việc áp dụng các tiêu chuẩn quốc tế là chưa thực sự cần thiết…” Nhưng trên thực tế, dù doanh nghiệp bạn lớn, vừa hay nhỏ, hoạt động trong bất kỳ lĩnh vực nào thì việc áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo ISO 9001 cũng mang lại những thay đổi tích cực và đáng kể cho doanh nghiệp bạn.

Nhiều ca dương tính trong cộng đồng, Thủ tướng chỉ thị cấp bách phòng chống dịch
29-01-2021

Nhiều ca dương tính trong cộng đồng, Thủ tướng chỉ thị cấp bách phòng chống dịch

Sau 55 ngày không có ca lây nhiễm mới thì trong 2 ngày vừa qua tại Hải Dương và Quảng Ninh đã ghi nhận thêm nhiều ca dương tính do biến thể mới của vi-rút. Đây được xem là trường hợp lây nhiễm cộng đồng lớn nhất từ trước đến nay. Trước tình hình dịch bệnh lây lan nghiêm trọng như vậy, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chỉ thị 05/CT-TTg về một số biện pháp cấp bách trong phòng, chống dịch COVID-19.

Lợi ích của ISO thực sự mang lại khi áp dụng vào doanh nghiệp?
26-02-2021

Lợi ích của ISO thực sự mang lại khi áp dụng vào doanh nghiệp?

Nâng cao chất lượng sản phẩm là biện pháp hữu ích nhất để thu hút khách hàng thì nếu là chủ của một doanh nghiệp, bạn chắc chắn đã được nghe đến tiêu chuẩn ISO. Vậy thực hư ISO là gì? Lợi ích của ISO hay ý nghĩa thực sự mà nó mang lại khi áp dụng vào hệ thống là gì?

ajax-loader